کریستوف کیشلوفسکی (نویسنده | کارگردان | بازیگر)

بیوگرافی

کریستوف کیشلوفسکی کارگردان و فیلم نامه نویس اهل کشور لهستان بود. اولین فیلم غیر مستند او کارکنان (۱۹۷۵) فیلمی تلویزیونی بود و او اولین جایزه اش را از جشنواره مانهایم بدست آورد. این فیلم و فیلم بعدی او زخم هر دو دربارهٔ واقعیتهای اجتماعی بودند. کارکنان دربارهٔ مهندسانی بود که روی ساخت یک صحنه نمایش کار می کردند با الهام از تجربیاتش در دانشگاه، و اثر زخم تغییر و تحولات در یک شهر کوچک پس از اجرای یک طرح صنعتی بدون برنامه ریزی درست را نشان می داد. این فیلمها با شیوه ای مستندگونه و با بازیگران غیرحرفه ای ساخته شدند. همچون فیلمهای آخر او تصویرگر زندگی روزمره زیر سلطه یک سیستم رو به اضمحلال بود. البته باصراحت بیان نمی شد.شیفته دوربین (camera buff) ساخته ۱۹۷۹ (برنده جایزه اصلی از جشنواره جهانی مسکو) و شانس کور (Blind Chance) ساخته ۱۹۸۱ فیلم هایی با همین مضامین بودند، با تأکید بر انتخاب اخلاقی یک انسان و نه اجتماع. در همین دوران کیشلوفسکی همراه با چند کارگردان دیگر لهستانی از جمله آندره وایدا به عنوان اعضای جنبش رهایی مطرح شدند. جنبشی که به دغدغه های اخلاقی در سینما معقتد بود. ارتباط او با این کارگردانان توجه دولت لهستان را برانگیخت و باعث سانسور و فیلمبرداری یا تدوین مجدد فیلم های او در این دوران شد. (فیلم شانس کور تا شش سال پس از ساخت، امکان نمایش داخلی نداشت)پایانی نیست (No End) ساختهٔ ۱۹۸۴ شاید اولین فیلم صریح سیاسی او باشد. این فیلم نمایشگر دادگاه های سیاسی در لهستان در زمان حکومت نظامی، از دیدگاه روح یک وکیل و همسر بیوه اش است. هم دولت و هم مخالفان از فیلم به شدت انتقاد کردند. این فیلم آغازگر دوران همکاری نزدیک او با دو همکار بود، یکی کریستف پیسیویچ (فیلنامه نویس) و دیگری زبیگنف پرایزنر (آهنگساز). پیسویچ یک وکیل دادگستری بود که کیشلوفسکی در جریان تحقیقات دربارهٔ دادگاه های سیاسی در زمان حکومت نظامی برای ساختن فیلم مستند درهمین باره با او آشنا شده بود. او فیلمنامه نویس اصلی آثار بعدی کیشلوفسکی شد. پرایزنر آهنگساز بی سرانجام و اغلب آثار بعدی کیشلوفسکی بود. موسیقی نقش مهمی در فیلم های کیشلوفسکی داشت و بسیاری از قطعات پرایزنر در فیلم به تنهایی نقش داشتند. از این جنبه آنها شخصیت هایی از فیلم محسوب می شدند مانند آثار واندر بودنمایر آهنگساز هلندی.ده فرمان (۱۹۸۸) مجموعه ای است از ده فیلم کوتاه که در مجموعه ای آپارتمانی در ورشو فیلمبرداری شد. هر یک بر اساس یکی از فرمان های «ده فرمان» حضرت موسی، برای تلویزیون لهستان و با سرمایه گذاری آلمان غربی ساخته شد. این مجموعه در حال حاضر یکی از بهترین مجموعه فیلم های تحسین شده توسط منتقدان در همه دوران ها است. کیشلوفسکی و کریستف پیسیویچ فیلمنامه نویسان مجموعه بودند و قرار بود ده کارگردان مختلف این ده قسمت را بسازند. اما کیشلوفسکی خود را ناتوان از کنترل همه پروژه یافت و سرانجام تمام قسمت ها را او کارگردانی کرد و تنها مدیران فیلمبرداری متفاوت بودند. اپیزود پنجم و ششم به صورت جداگانه و با مدت زمان بیشتر با نام های «فیلمی کوتاه دربارهٔ کشتن» و «فیلمی کوتاه دربارهٔ عشق» ساخته شدند. او قصد داشت اپیزود نهم را هم به صورت مستقل و با نام «فیلمی کوتاه دربارهٔ حسادت» بسازد اما خستگی مانع از آن شد که او در کمتر از یک سال ۱۳ فیلم بسازد. هار فیلم آخر کیشلوفسکی تهیه کنندگان خارجی داشت. بیشتر با سرمایه گذاری فرانسه و به ویژه با تهیه کنندگی مارین کارمیتز. این فیلمهای متکی بر اخلاق و امور ماورایی بودند با زمینه هایی شبیه ده فرمان اما در سطوحی بیشتر انتزاعی، بازیگران کمتر، داستان های فرعی بیشتر و توجه کمتر به اجتماع. لهستان در این فیلمها بیشتر از دید یک اروپایی بیگانه به نمایش درمی آمد. هر چهار فیلم با کمی اختلاف با موفقیت تجاری روبرو شدند.اولین آنها زندگی دوگانه ورونیک (۱۹۹۰) با بازی ایرن ژاکوب بود. موفقیت تجاری این فیلم به او اجازه داد تا سرمایه لازم برای ساخت آرزوی خودش (ساخت سه گانهٔ سه رنگ) را فراهم سازد. آثاری بسیار تحسین شده پس از ده فرمان. این سه فیلم جوایز جهانی بسیاری را برای او به ارمغان آوردند. از جمله شیر طلایی بهترین فیلم و شیر نقره ای بهترین کارگردان از جشنواره ونیز و خرس طلایی بهترین کارگردان از جشنواره برلین همراه با سه بار نامزدی اسکار بهترین فیلم خارجی. سه گانه ای که دستاوردی مهم در سینمای مدرن به حساب می آیند.کیشلوفسکی در ۵۴ سالگی در ۱۳ مارس ۱۹۹۶ در حین عمل باز پس قلب، از حمله قلبی درگذشت و در قبرستان پوازکی در ورشو به خاک سپرده شد. قبر او در قطعه مخصوص شماره ۲۳ قرار دارد و مجسمه ای از انگشتان شست و اشاره هر دو دست او که همان شکل معروف کادر دوربین فیلمبرداری را تشکیل می دهند بر روی آن قرار دارد. مجسمه ای کوچک با سنگ سیاه بر پایه ای با ارتفاع یک متر. روی سنگ قبر هم نام سال تولد و درگذشت نوشته شده است. از او و همسرش ماریا، دخترش مارتا به یادگار مانده است.

بیشتر...

تاریخ تولد: ۲۷ ژوئن، ۱۹۴۱

تاریخ وفات: ۱۳ مارس، ۱۹۹۶

آثار شاخص

نظر شما